سايت خبري تحليلي انديشه ها : روي ديگري از ماجراي آوارگي پناهندگان ايراني در صربستان
دوشنبه، 3 دی 1397 - 12:49 کد خبر:89810
سايت خبري تحليلي انديشه ها: روياي فرار به اروپا، براي ايراني‌هايي كه در صربستان پناهنده شده‌اند بحراني بزرگ به وجود آورده.

سايت خبري تحليلي انديشه ها:

 

روي ديگري از ماجراي آوارگي پناهندگان ايراني در صربستان

 

 داستان تلخ پناهندگي صدها ايراني در صربستان از تابستان سال پيش شروع شد؛ زماني كه شرط سفر با ويزا ايراني‌ها به اين كشور لغو شد،سير زيادي از ايراني‌ها با روياي فرار به اروپا خود را به بلگراد رساندند و حالا شايد رويايشان منجر به مرگشان بشود.

مرداد سال ۹۶ دولت صربستان اعلام كرد كه به هدف جذب گردشگران رواديد كشورشان براي ايران و هند لغو شده.

آن‌ها توضيح دادند كه ورود گردشگران ايران و هند و سرمايه‌گذاران بالقوه اين كشورها، فضاي اقتصادي مطلوبي را براي صربستان ايجاد خواهد كرد و باعث رشد مناسبات دو كشور مي‌شود. در همان زمان دراگان تئودورويچ سفير صربستان در ايران گفت: «توريست‌هايي كه به صربستان مي‌روند مهمان مردم صربستان خواهند بود. اخلاق صرب‌ها به ايراني‌ها شبيه است. توريست‌هاي ايراني كه به صربستان مي‌روند از نظر تكريم و احترام مطمئن باشند، چون دو كشور با هم دوست هستند. من مطمئنم كه گردشگري در بخش‌هاي فرهنگي، وزرشي و اقتصادي به دو كشور كمك مي‌كند.»

صربستان خيلي زودتر از آنچه انتظارش مي‌رفت به هدف خود رسيد، به طوري كه در اسفند ۹۶ شركت هواپيمايي «ايران اير» اولين پرواز مستقيم تهران- بلگراد را برقرار كرد. پس از اولين پرواز، همه پروازهاي اين شركت هواپيمايي تا ماه تير ۹۷ به سرعت رزرو شدند. تقاضاي سفر به صربستان چنان بالا بود كه به زودي خبري راجع به تصميم‌گيري يك شركت هواپيمايي ديگر براي برقراري پرواز مستقيم از تهران به بلگراد منتشر شد.

اما خيلي زود صرب‌ها فهميدند كه هدف بخشي  زيادي از سفركنندگان به صربستان گردشگري نبوده و دليل افزايش پروازها به كشورشان موضوع ديگري بوده؛ پناهندگي و فرار به اروپا.

پناهندگي ايراني‌ها در يك قدمي اتحاديه اروپا به روايت آمار

اين موضوعي است گزارش‌هاي ماهانه سازمان ملل درباره آمار پناهندگان كشور صربستان آن را تاييد مي‌كند. آخرين گزارش ماهانه مركز پناهندگي سازمان ملل نشان مي‌دهد كه در يك ماه اخير ۷۵۲ نفر در صربستان درخواست پناهندگي داده‌اند كه ۹درصد اين افراد ايراني بودند.

رديف

نام كشور

درصد از تعداد كل پناهندگان صربستان

۱

افغانستان

۵۴

۲

عراق

۱۳

۳

ايران

۹

۴

پاكستان

۷

۵

سوريه

۷

البته اين آمار براي دوره‌اي است كه دولت صربستان ديگر قانون خود مربوط به لغو صدور ويزا براي ايراني‌ها را لغو كرده، پيش از اين آمار تعداد پناهجويان ايراني در بلگراد بسيار بيشتر از اين بود. اين آمار براي دي تا فروردين ماه سال پيش از اين قرار بود:

رديف

نام كشور

درصد از تعداد كل پناهندگان صربستان

۱

پاكستان

۲۵

۲

ايران

۲۱

۳

افغانستان

۱۹

۴

عراق

۱۵

۵

سوريه

۹

به طور كلي از مرداد تا فرودين ماه سال ۹۶ ( اولين سال اجراي قانون لغو صدور ويزا براي ايراني‌ها) ۶۵۹ ايراني در صربستان درخواست پناهندگي‌ دادند و ۹۰درصد اين افراد از طريق قانون منع صدور ويزا وارد اين كشور شدند. جمعيت كم‌تري هم از طريق مقدونيه و بلغارستان به شكل زميني وارد صربستان شدند.

بخش زيادي از اين جمعيت ايراني‌ها را مردان تشكيل مي‌دهند و اكثر آن‌ها قصد سفر به آلمان را دارند.


پاسخ به چند سوال درباره ايراني‌هاي حاضر در بلگراد

افزايش ناگهاني تعداد پناهندگان ايراني موضوعي بود كه از همان اول توسط سازمان اينفوپارك، سازماني براي كمك به پناهجويان و همراهي آنان تا ورودشان به اروپاي غربي، كشف شد به سرعت در رسانه‌هاي اروپايي هم پخش شد.

به طوري كه روزنامه آلماني فرانكفورتر آلگماينه در اين رابطه نوشت: برخي از اين سرمايه‌گذاران بالقوه كه از تهران به بلگراد سفر مي‌كنند، پرواز برگشت‌شان را از دست مي‌دهند و سپس يا در صربستان درخواست پناهندگي مي‌دهند يا از طريق مسير بالكان خود را به آلمان و فرانسه مي‌رسانند.همين بحران باعث شد تا اينفومارك تحقيقي در رابطه با ايرانيان حاضر در صربستان انجام بدهند تا متوجه بشود آن‌ها به چه هدفي در اين كشور پناهنده شده‌اند. در اين رابطه آن‌ها مصاحبه‌هاي زيادي با پناهنده‌هاي ايراني حاضر در صربستان انجام دادند و براي هر يك از اين سوال‌ها پاسخي پيدا كردند:

*دليل مهاجرت از ايران چه بود؟

تحقيق سازمان اينفوپارك در پاسخ به اين سوال نوشته است: «بسياري از ايراني‌ها مي‌خواهند به كشوري سفر كنند كه وضعيت اقتصادي بهتري دارد و بتوانند در آن زندگي‌ بهتري داشته باشند.»

*آن‌ها چه كساني بودند؟

اما پناهندگان ايراني در مصاحبه‌هاي خود موضوعات ديگري را عامل پناهندگي خود اعلام مي‌كردند؛ « بيشترين ايراني‌هاي مهاجر را زن و شوهرهاي جوان و مردان جواني تشكيل مي‌دهند كه مي‌گويند مسيحي، هم‌جنس‌گرا يا فعال سياسي اپوزيسيون هستند. برخي هم از سهيم شدن در رفاه اروپاي غربي به عنوان انگيزه‌شان نام مي‌برند.»

*چرا صربستان؟

در واقع نتايج پرسش و پاسخ اينفوپارك نشان مي‌دهد كه هدف اصلي پناهنده‌هاي ايراني اصلا زندگي در بلگراد نبوده و آن‌ها قصد سفر به ديگر كشورهاي اروپايي را دارند. اكثر آنها گفته بودند كه صربستان را «امن‌ترين و ارزان‌ترين» كشوري مي‌دانند كه بتوانند از طريق آن خودشان را به اروپاي غربي برسانند.

«بسياري از ايرانياني كه به عنوان گردشگر به بلگراد مي‌آيند از دوره اقامت‌شان در اين شهر استفاده مي‌كنند تا با قاچاقچي‌ها ارتباط برقرار كنند؛ قاچاقچي‌هايي كه مي‌توانند آنها را از راه كرواسي، بوسني، مجارستان يا روماني به كشوري در اروپاي غربي برسانند.»

مرثيه‌اي براي يك رويا؛ مرگ به جاي زندگي در اروپا

اما گزارش‌هاي بعدي از وضعيت ايراني‌ها در كمپ پناهندگي در صربستان نشان داد كه «امن‌ترين و ارزان‌ترين» كشور براي تحقق روياي فرار به اروپا اصلا وضعيت خوبي براي مراقبت از صدها و يا شايد هزاران پناهنده ايراني را ندارد.

در همين رابطه عصرايران در گزارشي از وضعيت اين كمپ‌ها نوشته است: «فقط چند كمپ محدود در بلگراد و يكي در ورانيه ساختمان دارند كه اصطلاحا هتل ناميده مي‌شوند. ساير كمپ‌ها كانكس و چادر براي اقامت آوارگان دارند. اين كمپ‌ها مجهز به وسايل گرمايشي خاصي نيستند براي همين بيشتر ساكنان كمپ حتي ماموران مسئول مرتب سرما مي‌خورند. غذايي كه در كمپ مي‌دهند معمولا اندكي برنج سبوس‌دار پخته يا سوپ آبكي با يك نان كوچك است كه به زحمت يك كودك را سير مي‌كند. سوپ‌هاي كمپ به قدري آبكي هستند كه مي‌توان حلقه‌هاي هويج نيم‌پخته آن را با انگشتان يك دست شمرد. برخي افراد بخاطر گرسنگي از دفتر پليس بيسكوييت مي‌دزدند. گوشت، يكي از نعمت‌هاي نايابي است كه فقط در جشن شكرگزاري و كريسمس به پناهندگان مي‌دهند. بيشتر ساكنان فقر آهن، فقر يد و ديگر عوارض ناشي از سوء تغذيه دارند.»

در كنار مسائل مشكل بزرگ‌تري هم پناهندگان ايراني را نگران‌تر كرده؛ فرار از صربستان به اروپا اصلا كار راحتي نيست.

در همين رابطه هفته گذشته شبكه جهاني بي‌بي‌سي گزارشي از نحوه فرار ايراني‌ها از صربستان به اروپا پخش كرد كه نشان مي‌داد اين اقدام آنقدر خطرناك است كه مي‌تواند منجر به از دست دادن جان پناهندگان شود، اتفاقي كه هفته گذشته افتاد و يك ايراني به علت سرماي شديد هوا جان خود را از دست داد.

در همين رابطه يك پناهنده زن ايراني به بي‌بي‌سي گفت: «هربار كه اينكار را مي‌كرديم با خودم مي‌گفتم يا مي‌رسم يا مي‌ميرم، بهتر از اين است كه اينجا بمانم...»